Czym są immunoglobuliny?

Czym są immunoglobuliny i jaką funkcję pełnią w organizmie?

Immunoglobuliny, znane również jako przeciwciała, to specjalne białka układu odpornościowego. Rozpoznają obce substancje, na przykład części wirusów, bakterii lub pasożytów, i pomagają organizmowi je unieszkodliwić. Występują we krwi, limfie, ślinie, łzach, mleku matki, a także na błonach śluzowych układu oddechowego i pokarmowego.

Każda immunoglobulina potrafi rozpoznać określony antygen. Antygenem może być cząsteczka na powierzchni drobnoustroju lub inna substancja, którą układ odpornościowy uzna za obcą. Po kontakcie z antygenem aktywowane limfocyty B zaczynają wytwarzać odpowiednie przeciwciała.

Immunoglobuliny są częścią odporności nabytej, czyli adaptacyjnej. Ich typowa struktura przypomina literę Y. Końcowe części przeciwciała wiążą się z konkretnym antygenem, natomiast druga część komunikuje się z pozostałymi składnikami układu odpornościowego.

Przeciwciała chronią organizm na kilka sposobów:

• wiążą się z wirusami lub toksynami i uniemożliwiają im przenikanie do komórek,

• oznaczają bakterie i inne drobnoustroje, aby komórki układu odpornościowego mogły je łatwiej rozpoznać,

• mogą aktywować układ dopełniacza, który uczestniczy w eliminowaniu patogenów,

• pomagają tworzyć pamięć immunologiczną i umożliwiają szybszą reakcję przy ponownym kontakcie z tym samym czynnikiem chorobotwórczym.

Pojęcia przeciwciało i immunoglobulina są często używane jako synonimy. Immunoglobulina może jednak występować także jako receptor na powierzchni limfocytu B, jeszcze zanim zacznie być uwalniana do krwi w większych ilościach.

Podstawowe rodzaje immunoglobulin (IgG, IgA, IgM, IgE)

Organizm człowieka wytwarza pięć podstawowych klas immunoglobulin: IgG, IgA, IgM, IgE i IgD. Każda z nich ma inne miejsce działania i funkcję.

IgG

IgG stanowi największą część immunoglobulin we krwi. Powstaje przede wszystkim podczas rozwiniętej i powtórnej odpowiedzi immunologicznej. Neutralizuje wirusy i toksyny, oznacza drobnoustroje przeznaczone do eliminacji oraz uczestniczy w tworzeniu długotrwałej pamięci immunologicznej.

Jest to jedyna główna klasa przeciwciał, która może przenikać przez łożysko. Matczyne IgG zapewniają w ten sposób dziecku tymczasową ochronę w pierwszych miesiącach życia.

IgA

IgA występuje przede wszystkim na błonach śluzowych. Jest obecna w ślinie, łzach, śluzie dróg oddechowych, wydzielinach jelitowych i mleku matki. Pomaga zatrzymywać patogeny, zanim przenikną przez błonę śluzową do wnętrza organizmu.

Zmniejszone wytwarzanie IgA może wiązać się z częstszymi infekcjami dróg oddechowych lub układu pokarmowego. Niektóre osoby mają jednak niski poziom IgA bez wyraźniejszych problemów zdrowotnych.

IgM

IgM jest zazwyczaj pierwszą immunoglobuliną, którą organizm zaczyna wytwarzać po pierwszym kontakcie z nowym antygenem. Skutecznie łączy antygeny w większe skupiska i aktywuje układ dopełniacza.

Jej obecność może w niektórych badaniach wskazywać na wczesną fazę infekcji. Interpretacja zależy jednak od konkretnej choroby, zastosowanej metody i pozostałych wyników. Sam dodatni wynik IgM nie zawsze musi potwierdzać trwającą infekcję.

IgE

IgE występuje we krwi jedynie w bardzo małej ilości. Uczestniczy w obronie przed niektórymi pasożytami, lecz jest znana głównie ze swojej roli w reakcjach alergicznych. Wiąże się z komórkami tucznymi i bazofilami, z których po kontakcie z alergenem uwalniają się substancje, w tym histamina.

Podwyższony całkowity poziom IgE może towarzyszyć alergii, zakażeniu pasożytniczemu oraz niektórym innym chorobom. Nie pozwala jednak automatycznie ustalić konkretnego alergenu. W tym celu bada się swoiste przeciwciała IgE.

Piąta klasa, IgD, występuje głównie na powierzchni limfocytów B, gdzie uczestniczy w ich aktywacji i dojrzewaniu.

Poziomy immunoglobulin we krwi: Podwyższony a obniżony poziom immunoglobulin

W badaniach krwi najczęściej oznacza się całkowite poziomy IgG, IgA i IgM. Orientacyjne zakresy referencyjne dla osób dorosłych wynoszą około:

• IgG: od 7 do 16 g/l,

• IgA: od 0,7 do 4,0 g/l,

• IgM: od 0,4 do 2,3 g/l.

Tych wartości nie można traktować jako uniwersalnej normy. Poziomy immunoglobulin różnią się w zależności od wieku, metody laboratoryjnej i stanu zdrowia. Przy ocenie wyniku decydujący jest zatem zakres podany bezpośrednio w sprawozdaniu z badania laboratoryjnego.

Podwyższony poziom immunoglobulin może występować w przypadku ostrej lub przewlekłej infekcji, choroby autoimmunologicznej, przewlekłego stanu zapalnego albo choroby wątroby. Znaczne podwyższenie poziomu jednej klasy może w niektórych przypadkach wiązać się również z zaburzeniami komórek krwiotwórczych lub plazmatycznych. Lekarz może zatem zlecić elektroforezę białek, immunofiksację lub dodatkowe badania.

Obniżone poziomy immunoglobulin mogą być związane z wrodzonym lub nabytym zaburzeniem odporności. Mogą również pojawić się w przypadku utraty białek przez nerki lub układ pokarmowy, niedożywienia, przyjmowania niektórych leków albo chorób krwi. Jednym z objawów ostrzegawczych są nawracające, wyjątkowo częste lub ciężkie infekcje.

Pojedynczy wynik poza zakresem referencyjnym nie przesądza jeszcze o rozpoznaniu. Lekarz ocenia go łącznie z objawami, pozostałymi badaniami krwi, przyjmowanymi lekami i wcześniejszymi wynikami.

Immunoglobuliny w suplementacji: Znaczenie siary bydlęcej

Siara bydlęca to pierwsze mleko produkowane po porodzie. Naturalnie zawiera dużą ilość substancji biologicznie czynnych, w tym immunoglobulin, laktoferyny i czynników wzrostu. Najliczniej występującą immunoglobuliną jest IgG.

Część immunoglobulin jest w stanie przetrwać proces trawienia i zachować aktywność w jelitach, gdzie może wspierać naturalną ochronę błony śluzowej. Siara jest zatem stosowana głównie w okresach zwiększonego wysiłku fizycznego, zmęczenia i większego zapotrzebowania na regenerację.

Przy wyborze suplementu warto zwrócić uwagę na zawartość IgG i łagodny sposób przetwarzania.

Źródła